’सोपा’ उपाय ??

’फुकट ते पौष्टिक’ च्या ’पिपा’सेला आळा घालणारा ’सोपा’ उपाय.

कथा - कारखान्यातले भूत

भुतांच्या अस्तित्व शोधण्याचा प्रयत्न करणार्‍या मुलाची कथा

रोमन लिपीत भारतीय भाषा

सध्या sms, e-mail आणि social networking च्या युगात आपण आपल्या मातृभाषेत लिहायला रोमन लिपीचा सर्रास वापर करतो.जवळपास सर्व भारतीय भाषा या उच्चारानुसार लिहिल्या जातात. त्यामुळे आपण रोमन लिपीत लिहिताना आपल्या भाषेतील उच्चारांप्रमाणेच लिहीत असतो. किमान मराठी,हिंदी आणि गुजराती भाषा तरी हा संकेत पाळत असतात.
    रोमन लिपीत लिहितांनाचे काही अलिखित नियमच बनलेले आहेत.
उदा.- bha-- भ, ta --- त/ट, la -- ल/ळ, d -- द/ड, th-- थ/ठ, dh -- ध/ढ, इ.
    वरील नियम मराठी, हिंदी व गुजराती भाषिक म्हणजेच जवळजवळ ५०% भारत पाळत असल्याने संपूर्ण भारतात याच पद्धतीने लिहीले जात असेल असा समज न झाल्यास नवलच.
    मात्र कित्येक भारतीय भाषांमध्ये काही शब्द लिहिण्याची वेगळीच पद्धत पाळली जाते. ती आपल्याला माहित नसल्याने अशा भाषेतील मजकूर किंवा नाव किंवा त्या भाषिक व्यक्तीने पाठवलेला संदेश वाचताना बरेचदा आपली गफलत होते. ती टाळण्यास मदत करावी हा या लेखाचा हेतू आहे.
    पहिले उदाहरण आहे बांग्ला/बंगाली भाषेचे.
   
    बांग्लामध्ये ’भ’ करिता  ' v ' लिहितात. आपण मात्र ’ व ’ करिता 'v' वापरत असतो. बांग्लामधे ’व’ नसल्याने त्यांची कसलीही तारांबळ उडत नाही. त्या भाषेत ’ब’ च आहे. आठवा आता आपला सौरव (saurav) गांगुली. सौरव चा काही अर्थ आहे का हो? आता तेच सौरभ असे वाचा. लागला अर्थ! बांग्लामधे ’व’ नसल्याने ’सौरव’ नाव शक्यच नाही. अजून एक उदाहरण amitav ghosh हे आहे. आपण amitabh लिहीतो ते amitav लिहितात.

    बांग्ला मधे पुल्लिंगी विशेषनाम रोमन लिपीत लिहितांना खालीलप्रमाणे लिहितात.
  sudipta -- शुदिप्तो,
  prasanta -- प्रशांतो
  diganta --  दिगंतो, इ...
      आपण मात्र वाचताना सुदिप्ता, प्रसांता (प्रसंता) आणि दिगंता असे वाचतो. Sengupta हे बंगालीत शेनगुप्तो !

    आता दाक्षिण्यात्य भाषा.
    तमिळ आणि मलयाळम  भाषा वाचताना आपली सर्वाधिक गफलत होते कारण या भाषांचे नियम भयंकर वेगळे आहेत.

th -- त/ द (थ,ठ नाही)
dh --- द (ढ, ध नाही)
उदा. -- alaipaayuthey -- अलैपायुदे
          kaNNathil -- कण्णती
          sangitham-- संगी
          devnathan -- देवना
            kaadhal -- का
l -- ल
L --  ळ/ ़ल( हा ल मराठीत नाही)
zh -- (हा सुद्धा मराठीत नाही)
उदा.--- kaadhal -- कादल
         manjaL -- मंज़ल
         ponaaLo -- पोनाळो, avaL -- अवळ
         azhagiri( केंद्रिय मंत्री) == अगिरी,  alapuzha(kerala's  tourist place) -- अलपुऴा, mazha -- मऴा

ennodu हा शब्द एन्नोडं असा वाचावा ( हा नियम u ने संपणार्‍या जवळ्पास सर्व शब्दांना लागू होतो)  vandhu --- वन्दं

d-- ड
t -- ट
n -- न (naan -- नान)
N-- ण (kaNNir --- कण्णीर)

 अजून एक गंमत.
  ' s ' चा उच्चार ’च’ सुद्धा होतो आणि ’’ सुद्धा होतो.
  एक तमिळ गाणं आहे---
" Suttum vizhi sudare " -- सुट्टूम विऴी चुडरे
    एकाच ओळीत  's'  कसा दोन प्रकारे वापरलाय बघा.

  p  शब्दाच्या सुरुवातीला आला तर ’प’ आणि मधात आला तर ’ब’ होतो.

po -- पो,  poovai -- पूवई
kopam --- को

nj --   ( njaan --ञान, njaabagam -- ञाबघम)
अजूनही काही नियम सुटले असावेत. ते पुन्हा कधीतरी.
आता तमिळ( खरे तर तमि) गाण्यांच्या रोमन लिपीत लिहिलेल्या lyrics  तुम्हाला सहज वाचता येतील; आणि बंगाली नाव वाचतांना गडबड होणार नाही.

मन वढाय वढाय...

बहिणाबाईंनी किती समर्पक शब्दांत मनाचे वर्णन केलंय..


    मन वढाय वढाय
    उभ्या पिकातलं ढोर
    किती हाकला हाकला
    फिरी येतं पिकावर


    मन मोकाट मोकाट
    याच्या ठाई ठाई वाटा
    जशा वार्‍य़ानं चालल्या
    पान्यावरल्या रे लाटा
(तमिळ कवी ऊदक्कडु वेंकटसुब्रमण्य अय्यर यांनीसुद्धा मनाला लाटांची उपमा दिलीय.. अलईपायूदे, कण्णा, एन मनम अलईपायूदे.( माझे मन उचंबळणार्‍या लाटांप्रमाणे आहे.)


    मन एवढं एवढं
    जसा खाकसंचा दाना
    मन केवढं केवढं ?
    आभायात बी मायेना


    मन नेमके असते कुठे हो? मेंदुच्या कुठल्यातरी कोपर्‍यात दडून बसलेलं ?? आणि क्षणभरही तिथं न थांबणारं !! मेंदू म्हणजे सतत विचार करणारी यंत्रणा. तरीसुद्धा आपण म्हणत असतो, "मी विचार नाही केला... मनात आलं ते केलं. " आणि हा पठ्ठा मन तर मेंदुतच लपून बसलेला!!
    मनाचे प्रकार किती ??... चेतन, अवचेतन, अर्धचेतन, वेडे मन( जाने क्या चाहे मन बावरा...), उधळलेले मन, मराठी मन..... ???
    मन हे नेमके काय रसायन आहे??.... मेंदुच्या कुठल्यातरी cell मधे दडलेला data आणि त्यावर परिस्थितीजन्य hormones & enzymes या सगळ्यांचा जांगळ्बुत्ता म्हणजे मन...त्यातून निर्माण होणारे चित्रविचित्र आजार आणि प्राणी... गजिनी, अपरिचीत, मोंजुलिका(.. आमी जे तोमार..) आणि मराठी माणूस(पाठीत खंजीर खुपसला हो आमच्या !!!)
    छे छे !! वैज्ञानिक दृष्टिकोण लावला तर सगळ्या रसिकतेची वाट लागते!!! बहिणाबाईंनी मनाची जशी सुंदर व्याख्या केली तशी कुणी वैज्ञानिक करु शकतो??? मनाचा थांग लागत नाही हे या वैज्ञानिकांना कळत कसे नाही???
    ठरलं तर मग... आपण मनाची व्याख्या वगैरे करण्याच्या भानगडीत पडायचं नाही. मनात येईल ते ईमानेइतबारे type करायचं...

Share

Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More